Ngày 24/8/2026, Quốc hội thông qua Luật Đầu tư sửa đổi 2026, chính thức tên gọi là Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư số 143/2025/QH15 (Luật số 24/2026/QH16). Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 01/3/2027, riêng một số nội dung có hiệu lực sớm hơn, từ 01/1/2027.

Bài viết này tổng hợp các điểm thay đổi quan trọng nhất và những việc doanh nghiệp, hộ kinh doanh nên chuẩn bị trước khi luật có hiệu lực.

Toàn văn văn bản có thể tra cứu tại Thư viện Pháp luật.

1. Thay đổi danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện

Đây là nội dung tác động rộng nhất của lần sửa đổi này. Phụ lục IV cũ được thay thế hoàn toàn bằng danh mục mới, gồm 137 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện.

Với các ngành, nghề trước đây thuộc danh mục có điều kiện nhưng nay đã bị loại bỏ, luật quy định điều khoản chuyển tiếp cụ thể như sau:

• Tổ chức, cá nhân được hoạt động đầu tư kinh doanh trong ngành, nghề đó mà không cần đáp ứng điều kiện đầu tư kinh doanh.
• Các giấy phép, giấy chứng nhận, chứng chỉ đã được cấp trước đó vẫn tiếp tục sử dụng đến hết thời hạn ghi trên văn bản, không phải làm thủ tục cấp, điều chỉnh hay gia hạn.
• Hồ sơ đề nghị cấp, điều chỉnh, gia hạn đã nộp hợp lệ trước ngày luật có hiệu lực nhưng chưa được trả kết quả sẽ bị cơ quan nhà nước dừng giải quyết và trả lại hồ sơ.

Vì vậy, doanh nghiệp và hộ kinh doanh đang hoạt động trong ngành nghề có điều kiện nên đối chiếu ngay với danh mục mới để biết mình có còn thuộc diện phải xin giấy phép con hay không. Việc rà soát sớm giúp tránh phát sinh thủ tục không cần thiết, đồng thời tránh bị động khi luật chính thức có hiệu lực.

2. Bổ sung ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh: khí N2O (bóng cười)

Luật bổ sung vào danh mục ngành, nghề cấm đầu tư kinh doanh hoạt động kinh doanh khí N2O để con người sử dụng qua đường hô hấp. Ngoại lệ được áp dụng cho các trường hợp phục vụ mục đích y tế, công nghệ thực phẩm, kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học và các mục đích khác theo quy định của Chính phủ.

Đáng chú ý, quy định này có hiệu lực sớm hơn các nội dung khác của luật — từ ngày 01/1/2027. Đối với hợp đồng kinh doanh khí N2O đã giao kết trước đó, hợp đồng sẽ chấm dứt hiệu lực kể từ ngày 01/1/2027, và các bên có tối đa 45 ngày để thanh lý hợp đồng theo quy định pháp luật dân sự.

3. Sửa đổi quy định về chứng chỉ hành nghề xây dựng (sửa Điều 88 Luật Xây dựng)

Luật quy định lại nhóm chức danh bắt buộc phải có chứng chỉ hành nghề hoạt động xây dựng (phân hạng I, II, III), bao gồm:

• Chủ nhiệm, chủ trì lập quy hoạch đô thị và nông thôn.
• Chủ nhiệm khảo sát xây dựng.
• Chủ nhiệm, chủ trì thiết kế, thẩm tra thiết kế xây dựng.
• Giám sát thi công xây dựng.

Ngược lại, giám đốc quản lý dự án đầu tư xây dựng và chỉ huy trưởng công trường không thuộc diện bắt buộc có chứng chỉ hành nghề riêng. Hai chức danh này chỉ cần đáp ứng điều kiện về năng lực và kinh nghiệm nghề nghiệp theo quy định.

4. Một số sửa đổi khác

Luật cũng bãi bỏ khoản 6 Điều 29 của Luật Đường bộ số 35/2024/QH15.

Doanh nghiệp cần làm gì trước khi luật mới có hiệu lực

Từ nay đến trước ngày 01/3/2027, doanh nghiệp và hộ kinh doanh nên chủ động thực hiện các bước sau:

• Rà soát ngành, nghề kinh doanh hiện tại, đối chiếu với danh mục 137 ngành nghề có điều kiện mới để xác định ngành mình còn thuộc diện điều kiện hay đã được gỡ bỏ.
• Nếu đang có hợp đồng liên quan đến khí N2O, chủ động lên kế hoạch thanh lý trước hoặc trong vòng 45 ngày kể từ 01/1/2027.
• Với các cá nhân hành nghề trong lĩnh vực xây dựng, kiểm tra lại yêu cầu chứng chỉ hành nghề tương ứng với chức danh đảm nhận.

Câu hỏi thường gặp về Luật Đầu tư sửa đổi 2026

Luật Đầu tư sửa đổi 2026 có hiệu lực từ khi nào?
Luật có hiệu lực thi hành từ ngày 01/3/2027. Riêng quy định cấm kinh doanh khí N2O có hiệu lực sớm hơn, từ ngày 01/1/2027.

Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện mới gồm bao nhiêu ngành?
Danh mục mới tại Phụ lục IV gồm 137 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, thay thế hoàn toàn danh mục cũ.

Giấy phép con đã cấp trước đây có bị thu hồi khi ngành nghề bị loại khỏi danh mục điều kiện không?
Không. Các giấy phép, giấy chứng nhận, chứng chỉ đã cấp vẫn tiếp tục sử dụng đến hết thời hạn ghi trên văn bản, không cần làm thủ tục điều chỉnh hay gia hạn.

Hợp đồng kinh doanh khí N2O đã ký trước đó xử lý như thế nào?
Hợp đồng chấm dứt hiệu lực từ ngày 01/1/2027, các bên có tối đa 45 ngày kể từ thời điểm này để thanh lý hợp đồng theo quy định pháp luật dân sự.

Nếu doanh nghiệp bạn cần rà soát ngành, nghề kinh doanh theo danh mục điều kiện mới, hoặc cần hỗ trợ tư vấn pháp lý và kế toán doanh nghiệp, liên hệ để được tư vấn chi tiết.